Umhverfistofnun - Logo

Losun þrávirkra efna

Photo by Jeremy Goldberg on Unsplash

Losun Íslands á þrávirkum lífrænum efnum 1990 – 2018

Á tímabilinu 1990 til 2018 hefur dregið verulega úr losun Íslands á díoxíni (-97%), PAH4 (-85%) og HCB (-55%).

 

Dioxin

PAH4

HCB 

Ár

[g I-TEQ]

[t]

[kg]

1990

11.59

0.59

0.15

2018

0.37

0.086

0.07

% Breyting 1990-2018

-97%

-85%

-55 %

 

Dioxín/fúran (PCDD/PCDF)

Frá árinu 1990 til 2018 dró verulega úr losun á díoxíni/fúrani eða um 97%. Heildarlosun 1990 var 11,59 g I-TEQ en 0,37 g I-TEQ árið 2018. Áður fyrr var stærsta díoxín/fúran uppsprettan sorpbrennslur, en það hefur dregið talsvert úr losun frá þeim frá árinu 1990. Ástæðan fyrir því að heildarlosun hefur dregist saman er fyrst og fremst að mörgum opnum og eldri sorpbrennslum hefur verið lokað og reglur um sorpbrennslu frá árinu 2003 voru hertar.

 

PAH4 – Fjölhringja arómatísk kolvetni

Losun á PAH4 dróst saman um 85% frá 1990 til ársins 2018, eða frá um 590 kg árið 1990 til um 86 kg árið 2018. Stærstu uppsprettur PAH4 efna á Íslandi á ári 2018 voru iðnaðarferlar, vegasamgöngur og eldsvoðar. Samdráttur í losun PAH4 á Íslandi frá 1990 má að mestu rekja til fækkunar sorpbrennslustöðva en stærstur hluti PAH4 losunar árið 1990 var frá opinni brennslu á sorpi.

 

HCB - Hexaklóróbensen

Frá 1990 til 2018 dró úr losun á HCB eða um 55%. Stærstu uppsprettur HCB á Íslandi á árinu 2018 voru sorpbrennsla og fiskiveiðar. Losun frá sorpbrennslum með orkunýtingu er gefin upp undir „orku“. Losun HCB hefur aðeins verið metin frá fáum uppsprettum og skal því taka niðurstöðunum með fyrirvara.